به گزارش کردپرس، تولای حاتماوغولاری، رئیس مشترک حزب برابری و دموکراسی خلقها (دم پارتی)، در نشست هفتگی فراکسیون پارلمانی حزبش با تأکید بر ضرورت عبور از رویکرد امنیتی در مسئله کرد، خواستار تضمین قانونی وضعیت عبدالله اوجالان، پایان به کار گماری شهرداران انتصابی، اجرای فوری احکام دادگاههای عالی و تصویب بستههای دموکراتیکسازی شد. او تأکید کرد که «صلح برای کردها و دموکراسی برای کل ترکیه» باید بیدرنگ وارد مرحله اجرا شود. او همچنین با رد رویکرد امنیتمحور در قبال مسئله کرد، گزارش کمیسیون پارلمانی را فاقد «زبان حل مسئله» دانست و تأکید کرد: «مسئله کرد را نمیتوان در پرانتز تروریسم محصور کرد.» او هشدار داد که تقلیل این مسئله به یک موضوع صرفاً امنیتی به معنای نادیده گرفتن ابعاد اجتماعی، تاریخی و سیاسی آن است و افزود که ترکیه باید از سیاست مبتنی بر «ترس از کردها» عبور کرده و به رویکردی واقعبینانه و دموکراتیک روی آورد.

تولای حاتماوغولاری در نشست هفتگی گروه پارلمانی دم پارتی سخنرانی خود را به مناسبت ۲۱ فوریه، روز جهانی زبان مادری، به زبان عربی آغاز کرد و گفت: «زبان مادری ثروت بشریت است.» او هشدار داد که بسیاری از زبانها در معرض نابودی قرار دارند و دفاع از تنوع زبانی، دفاع از میراث انسانی است. وی همچنین یاد سِویم بِلّی، از چهرههای برجسته جنبش سوسیالیستی ترکیه را در سالگرد درگذشتش گرامی داشت.
او در ادامه با تمرکز بر بحران اقتصادی گفت: «خط گرسنگی برای یک خانواده چهار نفره به ۴۳ هزار و ۴۱۵ لیر و خط فقر به ۱۰۵ هزار لیر رسیده است.» حاتماوغولاری افزود: «خانوادهای که پیشتر با یک حداقل دستمزد زندگی میکرد، امروز حتی با چهار حداقل دستمزد نیز نمیتواند از خط فقر عبور کند.» او همچنین اعلام کرد شمار افراد نیازمند کمک در ترکیه ۵۱.۶ درصد افزایش یافته و تأکید کرد: «گرسنگی و فقر دیگر قابل مدیریت نیست.» وی از دولت خواست حداقل دستمزد و پایینترین حقوق بازنشستگی را دستکم معادل نیمی از خط فقر تعیین کند.
رئیس مشترک دم پارتی دولت را به «واگذاری طبیعت به سرمایه» متهم کرد و گفت: «هوا، آب، خاک و دریا کالای تجاری برای سودآوری نیست.» او با اشاره به دادههای بینالمللی افزود که ترکیه در اروپا در زمینه تخریب مناطق طبیعی در رتبه نخست قرار دارد و سیاستهای مبتنی بر رانت، هم مردم را فقیر کرده و هم محیط زیست را تخریب کرده است.

حاتماوغولاری در بخش دیگری از سخنانش به وضعیت جوانان پرداخت و گفت: «بر اساس دادههای سازمان بین المللی همکاری و توسعه اقتصادی (OECD)، از هر چهار جوان یک نفر نه در حال آموزش است و نه در حال اشتغال.» او افزود بیش از ۷۰ درصد جوانان آینده خود را خارج از ترکیه میبینند و در سهماهه پایانی سال ۲۰۲۵، از هر پنج زن جوان یک نفر بیکار بوده است. وی گفت: «نظارت پیامکی بر ورود و خروج دانشجویان دختر، نمونهای از قیمومت پدرسالارانهای است که از سوی دولت اعمال میشود.»
او سپس به روند سیاسی جاری و مسئله کرد پرداخت و گفت: «ترکیه در یکی از حساسترین و تاریخیترین مقاطع خود قرار دارد؛ روزهایی که درباره گره صدساله تصمیم گرفته میشود.» وی با اشاره به بیانیه ۱۸ فوریه هیئت امرالی، سخنان عبدالله اوجالان را «بیانیهای سیاسی» توصیف کرد و نقل کرد: «ما میخواهیم درباره اینکه چگونه در کنار هم و در صلح زندگی کنیم گفتوگو کنیم؛ بله، چگونه با هم زندگی خواهیم کرد؟» او تأکید کرد این پرسش، پرسش بنیادین ترکیه امروز است.
حاتماوغولاری در انتقاد از گزارش کمیسیون «همبستگی ملی، برادری و دموکراسی» گفت: «زبان این گزارش، زبان حل مسئله نیست؛ زبانی قدیمی و تکراری است.» او افزود: «مسئله کرد را نمیتوان در پرانتز تروریسم محصور کرد. اگر آن را صرفاً به یک مسئله امنیتی تقلیل دهید، خود را فریب دادهاید.» به گفته او، باید از سیاست مبتنی بر «ترس از کردها» عبور کرد و مسئله را در بستر اجتماعی، تاریخی و سیاسی آن دید.

او همچنین خواستار اجرای فوری احکام دادگاه حقوق بشر اروپا و دادگاه قانون اساسی ترکیه شد و گفت: «برای اجرای این احکام نیازی به قانون جدید نیست؛ این تأخیر کاملاً سلیقهای است.» وی پرسید: «چرا دمیرتاش، یوکسکداغ، کاوالا و جان آتالای هنوز در زندان هستند؟ چرا قیمها همچنان بر کرسی شهرداران نشستهاند؟» او خواستار پایان نظام قیمها و احترام بیوقفه به رأی و اراده مردم شد.
در مهمترین بخش سخنانش، حاتماوغولاری تصریح کرد: «برای صلح پایدار، وضعیت آقای اوجالان باید با یک تنظیم قانونی به رسمیت شناخته شود و تحت تضمین حقوقی قرار گیرد.» او افزود: «صلح برای کردها و دموکراسی برای کل ترکیه باید سریعاً عملی شود.» به گفته او، رابطه دولت و شهروندان باید بر پایه پذیرش، عدالت و صلح شرافتمندانه بازتعریف شود و گذار از امنیتمحوری به سیاست دموکراتیک ضروری است.
او در پایان گفت: «بیایید صلح را از یک روز نمادین به یک نظم پایدار تبدیل کنیم. اسلحهها برای همیشه خاموش شوند و سیاست سخن بگوید. راهی جز سیاست دموکراتیک وجود ندارد. این کشور، کشور ماست و ما میخواهیم در آن زندگی کنیم.» و با نقل قولی از ناظم حکمت سخنانش را به پایان برد: «زیستن، همچون درختی تنها و آزاد و همچون جنگلی برادرانه.»

نظر شما